1. Việt Nam hiện có các loại vắc xin Covid-19 nào?
Tiêm vắc xin là lá chắn an toàn bảo vệ bạn và gia đình trước dịch bệnh Covid-19. Tại Việt Nam hiện nay có 6 loại vaccine phòng COVID-19 đã được Bộ Y tế cấp phép sử dụng bao gồm: vắc xin Moderna (Mỹ), vắc xin Sinovac, vắc xin Astra Zecera (Anh), vắc xin Pfizer (Mỹ - Đức), vắc xin Sinopharm - Sinovax (Trung Quốc), vắc xin Spunik (Nga).
2. Tiêm cùng loại hay khác loại vắc xin cho hiệu quả tốt hơn?
Theo hướng dẫn tại Công văn 6030/BYT-DP 2021 của Bộ Y tế thì những người đã tiêm mũi 1 vắc xin nào thì tốt nhất tiêm mũi 2 bằng vắc xin đó. Tuy nhiên, trong trường hợp nguồn vắc xin hạn chế, có thể phối hợp bằng cách tiêm mũi 2 vắc xin do Pfizer sản xuất cho người đã tiêm mũi 1 bằng vắc xin do AstraZeneca sản xuất nếu người được tiêm chủng đồng ý. Không sử dụng vắc xin do Moderna sản xuất hoặc các vắc xin khác để tiêm mũi 2 cho người đã tiêm mũi 1 vắc xin AstraZeneca. Cụ thể: - Mũi 1 AstraZeneca + Mũi 2 AstraZeneca hoặc Pfizer (nếu người tiêm đồng ý) - Mũi 1 Sinopharm + Mũi 2 Sinopharm - Mũi 1 Pfizer + Mũi 2 Pfizer - Mũi 1 Moderna + Mũi 2 Moderna. - Mũi 1 AstraZeneca + Mũi 2 không được phép sử dụng Moderna.3. Khoảng cách 2 mũi tiêm là bao lâu?
Cả 06 loại vắc xin được cấp phép đều cần 2 mũi tiêm để tạo miễn dịch cho cơ thể. Theo Quyết định 3588/QĐ-BYT, khoảng cách giữa 2 mũi tiêm như sau: - Vắc xin COVID-19 Vaccine AstraZeneca: Mũi 1 cách mũi 2: 8-12 tuần. - Vắc xin Gam-COVID-Vac (Tên gọi khác là SPUTNIK V): Mũi 1 cách mũi 2: 3 tuần. - Vắc xin Comirnaty - Pfizer: Mũi 1 cách mũi 2: 3 tuần - Vắc xin SARSCoV-2 Vaccine (Tên gọi khác là Vero Cell): Mũi 1 cách mũi 2: 3-4 tuần. - Vắc xin COVID-19 Vaccine Moderna: Mũi 1 cách mũi 2: 4 tuần Đây là khoảng cách mũi tiêm thứ 2 cho tác dụng vắc xin đạt hiệu quả nhất.4. Phụ nữ mang thai có nên tiêm vắc xin COVID-19?
Theo hướng dẫn của Bộ Y tế, người mang thai từ 13 tuần trở lên có thể cân nhắc tiêm vaccine Covid-19, tiêm ở cơ sở y tế có khả năng cấp cứu sản khoa. Các loại vaccine hiện có ở Việt Nam đều có thể tiêm cho thai phụ và người đang cho con bú, trừ vaccine Sputnik V chống chỉ định với nhóm này.5. Những lưu ý quan trọng sau khi tiêm vắc xin
Tại Quyết định 3588/QĐ-BYT Bộ Y tế đưa ra những lưu ý quan trọng đối với người sau khi tiêm vắc xin, cụ thể: - Luôn có người hỗ trợ bên cạnh 24/24 giờ, ít nhất là trong 03 ngày đầu sau tiêm chủng vắc xin phòng COVID-19. - Không nên uống rượu bia và các chất kích thích ít nhất là trong 03 ngày đầu sau tiêm chủng. - Bảo đảm dinh dưỡng đầy đủ. - Nếu thấy sưng, đỏ, đau, nổi cục nhỏ tại vị trí tiêm: Tiếp tục theo dõi, nếu sưng to nhanh thì đi khám ngay, không bôi, chườm, đắp bất cứ thứ gì vào chỗ sưng đau. - Thường xuyên đo thân nhiệt, nếu có: + Sốt dưới 38,5 độ C: Cởi bớt, nới lỏng quần áo, chườm/lau bằng khăn ấm tại trán, hố nách, bẹn, uống đủ nước. Không để nhiễm lạnh. Đo lại nhiệt độ sau 30 phút.+ Sốt từ 38,5 độ C trở lên: Sử dụng thuốc hạ sốt theo chỉ dẫn của nhân viên y tế. Nếu không cắt được sốt hoặc sốt lại trong vòng 2 tiếng cần thông báo ngay cho nhân viên y tế và đến cơ sở y tế gần nhất.
Ngày 13.9, đại diện lãnh đạo của Viện Vệ sinh dịch tễ T.Ư (Bộ Y tế) cho biết theo hướng dẫn mới nhất của nhà sản xuất vắc xin AstraZeneca, khoảng cách giữa 2 mũi tiêm tăng từ 4 tuần lên 8 - 12 tuần để tăng tỷ lệ đáp ứng miễn dịch. Trong trường hợp thông thường, vắc xin này nên tiêm ở khoảng cách 8 tuần để có miễn dịch tốt.
Tuy nhiên, tại Việt Nam, đối với những nhóm nguy cơ, vùng dịch, do nhu cầu cấp bách cần hoàn thành mũi 2 sớm để bảo vệ người đã tiêm mũi 1, một số địa phương gần đây đã thực hiện tiêm mũi 2 vắc xin AstraZeneca sớm hơn khuyến nghị, với khoảng cách ít nhất là 4 tuần. Tại công văn số 255/SYT-NYV ngày 22.7.2021, Sở Y tế Hà Nội cũng lưu ý: Đối với vắc xin AstraZeneca bảo đảm khoảng cách ít nhất 8 tuần giữa 2 mũi; trong một số trường hợp đặc biệt cần hoàn thành đủ 2 mũi sớm thì có thể thực hiện tiêm mũi 2 sau ít nhất 4 tuần.
Ngày 15.9, Hội đồng đạo đức họp đánh giá về vắc xin NanoCovax ngừa Covid-19 |
Trước đó, ngày 12.9, Sở Y tế TP.HCM có công văn gửi Bộ Y tế đề nghị xem xét và có ý kiến cho phép rút ngắn khoảng cách tiêm 2 mũi vắc xin AstraZeneca từ 8 - 12 tuần xuống tối thiểu 6 tuần nhằm đẩy nhanh tiến độ bao phủ mũi 2 trên địa bàn TP.
Đến chiều 13.9, Bộ Y tế chưa có văn bản hướng dẫn chính thức về điều chỉnh khoảng cách mũi tiêm xuống 4 tuần như TP.HCM đề nghị.
Bác sĩ Trương Hữu Khanh, chuyên gia về bệnh truyền nhiễm tại TP.HCM, cho biết: Trong tài liệu nghiên cứu khoa học của vắc xin AstraZeneca, nhà sản xuất hướng dẫn thời gian tiêm 2 mũi cách nhau 4 tuần là vừa, muốn đạt miễn dịch tốt hơn thì khoảng cách từ 8 - 12 tuần. Nhà sản xuất cũng lưu ý rõ, trong vùng dịch thì nên tiêm sớm, khoảng cách 2 mũi là 4 tuần. Do đó, TP.HCM đề nghị tiêm 6 tuần là được và cũng có thể xin xuống 4 tuần. “Phải phủ 2 mũi sớm thì mới mở cửa và đảm bảo an toàn được. Nếu ngồi chờ đến 8 tuần thì làm sao đảm bảo an toàn cho dân, chưa kể trong thời gian chờ có thể bị nhiễm bệnh. Ngoài ra, về nguyên tắc thì tiêm xong phải 14 ngày sau mới tạo miễn dịch”, bác sĩ Khanh nói. Duy Tính |
Hướng dẫn về tiêm phối hợp
Theo Bộ Y tế, để thực hiện chiến lược vắc xin phòng Covid-19, đến nay Việt Nam đã tiếp nhận nhiều loại vắc xin được sản xuất theo các công nghệ khác nhau như: Công nghệ vector (AstraZeneca, Sputnik V), công nghệ mRNA (Pfizer, Moderna), công nghệ bất hoạt (Sinopharm, Hayat-Vax).
Vừa qua, do khan hiếm vắc xin, nhiều quốc gia đã nghiên cứu và sử dụng các liệu trình tiêm kết hợp 2 loại vắc xin cùng công nghệ hoặc khác công nghệ sản xuất, căn cứ theo loại vắc xin sẵn có tại từng thời điểm.
Nhật Bản viện trợ thêm 400.000 liều vắc xin AstraZeneca cho Việt Nam |
Tại Việt Nam, xuất phát từ tình hình thực tế, nhu cầu sử dụng nhằm mục đích tăng độ bao phủ, tiêm sớm và đúng lịch để phòng chống dịch, ngày 8.9, Hội đồng tư vấn chuyên môn về sử dụng vắc xin của Bộ Y tế đã họp và đưa ra khuyến cáo: Trong trường hợp bất khả kháng khi nguồn cung vắc xin Covid-19 mũi 1 đã tiêm không đủ để tiêm mũi 2 thì có thể sử dụng vắc xin khác để tiêm mũi 2 như sau:
Nếu tiêm mũi 1 AstraZeneca thì có thể tiêm mũi 2 Pfizer hoặc Moderna. Nếu tiêm mũi 1 Moderna thì có thể tiêm mũi 2 Pfizer sản xuất và ngược lại. Việc tiêm kết hợp phải có sự đồng ý của người được tiêm.
Theo thông tin trên trang web chính thức của Hãng dược AstraZeneca, vắc xin ngừa Covid-19 AstraZeneca đã được cấp phép lưu hành có điều kiện hoặc sử dụng khẩn cấp dưới dạng phác đồ hai liều cách nhau 4 - 12 tuần cho người lớn từ 18 tuổi trở lên. Cũng trên trang web này, phần thông tin về vắc xin AstraZeneca có dẫn khuyến nghị từ Nhóm cố vấn chiến lược của Tổ chức Y tế thế giới (WHO) về Tiêm chủng (SAGE) là khoảng cách giữa 2 mũi tiêm AstraZeneca nên từ 8 - 12 tuần. Khoảng cách này đã được chứng minh trong các thử nghiệm lâm sàng là an toàn và đạt hiệu quả tốt nhất trong việc ngăn ngừa Covid-19 có triệu chứng. Trang web của AstraZeneca cũng đăng tải một nghiên cứu của Đại học Oxford (Anh), đơn vị đồng nghiên cứu và phát triển loại vắc xin này, cho biết nếu kéo dài khoảng cách giữa 2 mũi AstraZeneca lên đến 45 tuần, nồng độ kháng thể sẽ cao hơn 4 lần so với khoảng cách 12 tuần. Điều này chứng tỏ khoảng thời gian tiêm vắc xin dài hơn không gây bất lợi mà còn có thể tạo ra khả năng miễn dịch mạnh hơn. Xuân Thu Thủy |
Tin liên quan
Cập nhật: 11:31 - 24/09/2021 | Lần xem: 381285
Sáng ngày 24/9/2021, UBND TP. Hồ Chí Minh đã ban hành công văn khẩn số 7190/VP-VX về khoảng cách giữa 2 mũi tiêm đối với vắc xin AstraZeneca. Trong công văn, Phó Chủ tịch UBND TP. Hồ Chí Minh Dương Anh Đức đã có ý kiến chỉ đạo, thống nhất đề xuất của Sở Y tế TP. Hồ Chí Minh tại Công văn số 6791/SYT-NVY ngày 21/9/2021 về khoảng cách giữa 02 mũi tiêm đối với vắc xin AstraZeneca.
Như vậy, trong tình hình diễn biến phức tạp hiện nay của dịch bệnh COVID-19 tại Thành phố, nhằm đáp ứng yêu cầu phòng, chống dịch bệnh, việc đẩy nhanh tiến độ bao phủ mũi 2 vắc xin phòng COVID-19 cho người dân nhằm tăng cường sự bảo vệ chống lại dịch bệnh. Đồng thời căn cứ hướng dẫn sử dụng của nhà sản xuất vắc xin AstraZeneca mũi 2 nên được tiêm trong khoảng từ 4-12 tuần sau mũi 1, Thành phố sẽ cho phép người tiêm mũi 1 bằng loại vắc xin AstraZeneca, sẽ tiếp tục tiêm mũi 2 bằng vắc xin AstraZeneca hoặc Pfizer sau thời gian tối thiểu là 06 tuần.
Phó Giám đốc Sở Y tế TP. Hồ Chí Minh Nguyễn Hữu Hưng cho biết sẽ chỉ đạo các đơn vị tiêm chủng khi thực hiện tiêm vắc xin mũi 2 cho các trường hợp như nêu trên phải thông tin đầy đủ, giải thích rõ hiệu lực bảo vệ theo các thời điểm tiêm mũi 2, tính an toàn về khoảng cách tiêm mùi 2 để người dân biết và đồng thuận tham gia.
Trước đó, Bộ Y tế cũng có ý kiến về việc việc rút ngắn khoảng cách tiêm mũi 2 đối với người đã tiêm mũi 1 bằng vắc xin AstraZeneca. Theo hướng dẫn sử dụng của nhà sản xuất vắc xin Astrazeneca, sau khi tiêm mũi 1, từ ngày thứ 22 hiệu lực bảo vệ của vắc xin đạt 69,2%; sau khi tiêm mũi 2 dưới 6 tuần đạt 55,1%, sau từ 6-8 tuần đạt 59,7% và sau 12 tuần đạt 80%. Theo hướng dẫn của nhà sản xuất mũi 2 nên được tiêm trong khoảng từ 4-12 tuần sau mũi 1.
tải file tại đây
Yến Thư – Trung tâm Kiểm soát bệnh tật Thành phố (HCDC)